Tìm kiếm: giá trị truyền thống

Giữa đời sống thường nhật, phở hiện diện như một phần quen thuộc của văn hóa ẩm thực Việt. Đằng sau bát phở là câu chuyện về nghề, về ký ức và về những con người lặng lẽ giữ gìn giá trị truyền thống. Nghệ nhân Lê Thị Thiết, Phó Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa ẩm thực Việt Nam, Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa ẩm thực tỉnh Ninh Bình là một trong những người bền bỉ theo đuổi hành trình ấy.

Trong nhịp phát triển chung của đất nước, phụ nữ Ninh Bình đang ngày càng khẳng định vai trò và vị thế của mình bằng sự tự tin, bản lĩnh cùng tinh thần vượt khó vươn lên. Không chỉ giữ gìn những giá trị truyền thống tốt đẹp của gia đình, tham gia hoạt động xã hội, phụ nữ trong tỉnh còn tích cực tham gia lao động sản xuất, phát triển kinh tế, góp phần xây dựng quê hương Ninh Bình ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Nhằm đảm bảo Lễ hội Khai ấn Đền Trần Xuân Bính Ngọ năm 2026 diễn ra trang trọng, an toàn và giữ vững các giá trị truyền thống, UBND tỉnh Ninh Bình vừa ban hành Thông báo số 18/TB-UBND, ngày 27/2/2026 Kết luận của lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh tại Hội nghị nghe công tác chuẩn bị tổ chức Lễ hội Khai ấn Đền Trần Xuân Bính Ngọ năm 2026. Theo đó, lãnh đạo tỉnh yêu cầu các Sở, ngành và UBND phường Nam Định tập trung hoàn thiện kịch bản chi tiết, siết chặt phương án đảm bảo an ninh trật tự, y tế và phân luồng giao thông, đặc biệt là trong ngày chính Hội 02/3/2026 (tức 14 tháng Giêng âm lịch).

Mỗi năm chỉ họp một lần, chợ Viềng trở thành điểm hẹn văn hóa đặc biệt của người dân vùng Sơn Nam Hạ và du khách thập phương. Trong đêm mồng bảy, rạng ngày mồng tám tháng Giêng, giữa mưa xuân lất phất, phiên chợ Viềng hiện diện như một không gian sinh hoạt tinh thần đầu năm, nơi hoạt động mua bán cầu may tiếp nối bền bỉ những giá trị truyền thống.

Mỗi độ Tết đến, Xuân về, trong không gian học đường, những giá trị truyền thống của dân tộc lại được khơi dậy bằng những hoạt động trải nghiệm sinh động, gần gũi và giàu ý nghĩa. Từ gói bánh chưng, xin chữ đầu Xuân, phiên chợ Tết, đến các trò chơi dân gian… được tái hiện trong không gian học đường, đã và đang tạo nên những “lớp học đặc biệt”, nơi học sinh không chỉ học bằng tri thức mà còn được nuôi dưỡng tâm hồn, bồi đắp tình yêu văn hóa Tết cổ truyền của dân tộc Việt Nam.

Bước sang Xuân Bính Ngọ 2026, hình tượng con ngựa biểu trưng của sức mạnh, tốc độ, tinh thần bứt phá và sự bền bỉ đã vượt khỏi không gian văn hóa Á Đông để hiện diện sinh động trên tem bưu chính của nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế. Qua mỗi con tem nhỏ bé, những giá trị truyền thống được tái diễn giải bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại, đưa biểu tượng phương Đông trở thành “sứ giả văn hóa” kết nối toàn cầu.

Chủ tịch Hồ Chí Minh - Người sáng lập và rèn luyện Đảng Cộng sản Việt Nam, tư tưởng của Người để lại là cả một kho tàng lý luận bao gồm hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, được hình thành dựa trên sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, kế thừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại. Trong tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước và pháp luật, Người nhấn mạnh "Nhà nước của dân, do dân, vì dân" và "lấy dân làm gốc"(1). Người cho rằng nhà nước hoạt động theo pháp luật, dân chủ, phục vụ nhân dân và phải luôn gắn bó chặt chẽ, chịu sự giám sát của nhân dân. Tư tưởng ấy của Người thể hiện rất rõ trong việc tổ chức bộ máy Nhà nước, chính quyền nhân dân.

Nhịp sống hối hả của xã hội hiện đại, công nghệ và toàn cầu hóa đã và đang làm thay đổi mạnh mẽ nếp nghĩ, lối sống của giới trẻ, trong đó tiềm ẩn nguy cơ làm mai một những giá trị truyền thống. Trong bối cảnh ấy, giá trị văn hóa, đạo đức, tinh thần dân tộc rất cần được gìn giữ, trao truyền một cách sáng tạo, hiệu quả, qua đó giúp giới trẻ định hình bản sắc, nuôi dưỡng lý tưởng sống và ứng xử có trách nhiệm với cộng đồng.

Trong bối cảnh chủ nghĩa cực hữu có nguy cơ trỗi dậy tại châu Âu, chính phủ nhiều nước đã nỗ lực tìm kiếm sự đồng thuận và tăng cường đoàn kết để bảo vệ các tiêu chuẩn và giá trị truyền thống của Lục địa già.

Tết Nguyên đán không chỉ là ngày lễ quan trọng trong năm mới, đây còn là dịp để người dân tôn vinh những giá trị truyền thống, gắn kết gia đình và xã hội. Tuy nhiên, trong đời sống hiện đại, một số phong tục, văn hóa Tết có nguy cơ bị biến tướng, mai một.

“Hội làng mở giữa mùa thu/ Trời cao gió cả, trăng như ban ngày/ Hội làng còn một đêm nay/ Gặp em còn một lần này nữa thôi...”. Hội làng, với những nét văn hóa độc đáo và sinh động trong đời sống người Việt hàng nghìn năm qua đã đi vào thi ca, đi vào hội họa, đi vào tâm thức và đời sống sinh hoạt cộng đồng của con người một cách khó phai. Hội làng hôm nay mang đến nhiều cảm quan mới nhưng dường như vẫn còn nguyên đó nhiều giá trị truyền thống...

Tết Trung thu không chỉ mang đến cho trẻ em niềm vui, sự háo hức, mà còn chứa đựng những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Nhân dịp này, phóng viên Báo Ninh Bình đã có cuộc trao đổi với đồng chí Bùi Thế Mạnh, Phó Bí thư Huyện đoàn Nho Quan để cùng tìm hiểu về những nỗ lực của tuổi trẻ Nho Quan trong việc gìn giữ, lan tỏa những giá trị truyền thống trong cuộc sống hôm nay.

Nghề làm lăng mộ đá tại Ninh Vân, Ninh Bình đã tồn tại hơn 900 năm, nổi tiếng với những sản phẩm tinh xảo và mang đậm dấu ấn văn hóa Việt Nam. Làng nghề Ninh Vân được coi là cái nôi của nghề chế tác đá mỹ nghệ thủ công, nổi bật với vẻ đẹp tỉ mỉ và giá trị tâm linh lớn lao. Hiện nay, nhiều xưởng chế tác đá do thế hệ trẻ tiếp nối đang phát triển mạnh mẽ, không chỉ giữ gìn giá trị truyền thống của làng nghề mà còn áp dụng công nghệ hiện đại vào sản xuất, giúp nâng cao danh tiếng làng nghề và tạo việc làm cho nhiều lao động địa phương.

Văn hóa ẩm thực Nam Định được ghi nhận có nhiều món ngon, đặc sắc. Trong đó, phở từ lâu được coi là đặc sản tinh hoa ẩm thực của Nam Định, hội tụ đầy đủ tinh túy của ẩm thực Việt. Phở không chỉ là món ăn ngon mà đã tạo lập những giá trị văn hóa, không chỉ được người bản địa yêu thích mà chinh phục cả thực khách quốc tế, các đầu bếp ở những quốc gia có nền ẩm thực nổi tiếng.

Sáng 3/2, trường THCS Trần Phú, thành phố Phủ Lý tổ chức “Ngày hội văn hóa dân gian” với sự tham gia của hàng nghìn học sinh, giáo viên và phụ huynh. Hoạt động đã tạo sự gắn kết chặt chẽ giữa gia đình – nhà trường và xã hội, khơi dậy và phát huy các giá trị truyền thống trong đời sống văn hóa dân tộc đối với học sinh.

Thời buổi công nghiệp hóa, hiện đại hóa, nhưng Tết Nguyên đán có thể nói là thời gian diễn ra nhiều hoạt động đậm sắc màu truyền thống nhất trong năm. Nhằm hướng con em về những giá trị truyền thống tốt đẹp, nhiều gia đình, nhà trường, các ngành, đoàn thể đã có những việc làm thiết thực để giáo dục giới trẻ qua Tết cổ truyền của dân tộc.

Trung tâm Thông tin du lịch (Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam) ngày 30/10 đã cho ra mắt chuyên trang quảng bá du lịch nông thôn. Chuyên trang là nơi quảng bá tiềm năng, thế mạnh du lịch nông thôn, đồng thời nâng cao nhận thức xã hội về tầm quan trọng của phát triển du lịch nông thôn gắn với bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống theo hướng bền vững, bao trùm và đa giá trị.

Ninh Bình không chỉ là vùng đất được thiên nhiên ưu ái ban tặng nhiều danh lam thắng cảnh độc đáo, tươi đẹp mà còn có Cố đô Hoa Lư nghìn năm lịch sử, địa linh nhân kiệt, đa dạng về văn hóa. Đây được xem là nguồn sức mạnh là động lực để phát triển kinh tế - xã hội. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế đang diễn ra mạnh mẽ, để di sản bước tiếp cùng thời gian thì việc xây dựng thương hiệu cho di sản là nhiệm vụ quan trọng nhằm bảo tồn, phát huy giá trị truyền thống tốt đẹp của ông cha, tạo thành nguồn lực giúp định dạng bản sắc Ninh Bình gắn với xây dựng thương hiệu địa phương.

Hội nghị quốc tế về phát huy giá trị các danh hiệu UNESCO phục vụ phát triển bền vững tại Việt Nam được tổ chức tại Ninh Bình đã thành công tốt đẹp. Thông qua hội nghị, khẳng định vị thế của Việt Nam trong khu vực và trên thế giới là một đất nước nhiều tiềm năng và cơ hội phát triển bền vững, nâng cao chất lượng cuộc sống, đáp ứng nhu cầu xã hội, đảm bảo việc bảo tồn và phát huy các di sản văn hóa - thiên nhiên và giá trị truyền thống vì sự phát triển bền vững. Việc tổ chức hội nghị tại Ninh Bình cũng đã góp phần quảng bá, giới thiệu về tiềm năng, thế mạnh, Di sản Văn hóa và Thiên nhiên thế giới Quần thể danh thắng Tràng An của tỉnh; khẳng định tỉnh Ninh Bình đã, đang và sẽ phát triển du lịch theo hướng tăng trưởng xanh, hài hòa giữa bảo tồn và phát triển bền vững.

Chương trình xây dựng nông thôn mới ở Hà Nam đang tiếp tục chặng đường nâng cao trên mọi lĩnh vực đời sống xã hội. Đó là một nông thôn mới vừa chứa đựng những giá trị truyền thống, vừa phát triển theo xu thế hiện đại một cách hài hòa. Để nông thôn trở thành nơi đáng sống, là điểm đến của du khách trong tương lai, nhiều địa phương có tiềm năng du lịch ở Hà Nam đã gắn kết di sản, phát triển nông thôn năng động, cộng đồng sáng tạo, đưa quá trình xây dựng nông thôn mới tiến nhanh và bền vững.

Đạo hiếu là một trong những giá trị đạo đức tốt đẹp, là sợi dây liên kết các thành viên trong gia đình, qua nhiều thế hệ. Trong suốt chiều dài lịch sử, đạo hiếu đóng vai trò nền tảng của đời sống tinh thần, giữ vị trí quan trọng và quyết định quan hệ gia đình và xã hội. Theo dòng chảy của thời gian, những giá trị truyền thống của người việt, trong đó có đạo hiếu đang có những thay đổi. Để gia đình bình yên và hạnh phúc, mỗi người cần nâng cao vai trò của minh trọng việc giữ gìn và phát huy những giá trị tốt đẹp, nhân văn của đạo hiếu.

Trong Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, nội dung giáo dục địa phương là môn học bắt buộc nằm trong chương trình các môn tổng thể và thực hiện xuyên suốt từ lớp 1 đến lớp 12. Nội dung môn học liên quan đến lịch sử, địa lý, truyền thống văn hóa, ngành nghề của địa phương. Qua đó, môn học đã góp phần bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống văn hóa, lịch sử địa phương đối với thế hệ trẻ trong các nhà trường.